YUNUS+EMRE



Hayatı Hayatı ve şahsiyeti hakkında pek az şey bilinen Yunus Emre, __Anadolu Selçuklu Devleti__ 'nin dağılmaya ve __Anadolu__ 'nun çeşitli bölgelerinde küçük-büyük __Türk Beylikleri__ 'nin kurulmaya başladığı 13. yüzyıl ortalarından __Osmanlı Beyliği__ 'nin kurulmaya başladığı 14. yüzyılın ilk çeyreğinde Orta Anadolu havzasında doğup yaşamış bir __şair__ ve __erendir__. Yunus Emre, uzun bir süre __Hacı Bektaş-ı Veli__ Dergahında çile doldurmuş ve dergaha hizmet etmiştir. Yunus'un yaşadığı yıllar, Anadolu Türklüğünün __Moğol__ akın ve yağmalarıyla, iç kavga ve çekişmelerle, siyasî otorite zayıflığıyla, dahası kıtlık ve kuraklıklarla perişan olduğu yıllardır.13. yy'ın ikinci yarısı, sadece siyasî çekişmelerin değil, çeşitli mezhep ve inançların, batınî ve mutezilî görüşlerin de yoğun bir şekilde yayılmaya başladığı bir zamandır. İşte böyle bir ortamda, __Mevlânâ Celaleddin-i Rûmî,__ __Hacı Bektaş-ı Velî__, __Ahî Evrân-ı Velî__ gibi ilim ve irfan kutuplarıyla birlikte Yûnus Emre, __Allah__ sevgisini, aşk ve güzel ahlakla ilgili düşüncelerini, her türlü batıl inanca karşı, gerçek __İslam tasavvufunu__ işleyerek Türk-İslam birliğinin oluşmasında önemli vazifeler yapmıştır. Yûnus Emre, "<span style="background-color: transparent; color: #0000ff; font-family: Times New Roman; font-size: 19px; text-align: left; vertical-align: auto;">__Risalet-ün Nushiyye__ " adlı mesnevîsinin sonunda verdiği; <span style="background-color: transparent; color: #000000; display: block; font-family: Times New Roman; font-size: 19px; text-align: left; text-decoration: none; vertical-align: auto;"><span style="background-color: transparent; color: #000000; font-family: Times New Roman; font-size: 19px; text-align: left; text-decoration: none; vertical-align: auto;">Söze târîh yedi yüz yediydi <span style="background-color: transparent; color: #000000; display: block; font-family: Times New Roman; font-size: 19px; text-align: left; text-decoration: none; vertical-align: auto;"><span style="background-color: transparent; color: #000000; font-family: Times New Roman; font-size: 19px; text-align: left; text-decoration: none; vertical-align: auto;">Yûnus cânı bu yolda fidîyidi <span style="background-color: transparent; color: #000000; display: block; font-family: Times New Roman; font-size: 19px; text-align: left; text-decoration: none; vertical-align: auto;">beytinden anlaşıldığı kadarıyla H. 707 (M. <span style="background-color: transparent; color: #0000ff; font-family: Times New Roman; font-size: 19px; text-align: left; vertical-align: auto;">__1307__ -<span style="background-color: transparent; color: #0000ff; font-family: Times New Roman; font-size: 19px; text-align: left; vertical-align: auto;">__8__ ) tarihlerinde hayattadır. Yine, Adnan Erzi tarafından **<span style="background-color: transparent; color: #000000; font-family: Times New Roman; font-size: 19px; text-align: left; text-decoration: none; vertical-align: auto;">Bayezıd Devlet Kütüphanesi' **nde bulunan 7912 numaralı yazmada şu ifadelere rastlanmaktadır: <span style="background-color: transparent; color: #000000; display: block; font-family: Times New Roman; font-size: 19px; text-align: center; text-decoration: none; vertical-align: auto;"> <span style="background-color: transparent; color: #000000; font-family: Times New Roman; font-size: 19px; text-align: center; text-decoration: none; vertical-align: auto;">Vefât-ı Yûnus EmreMüddet-i 'Ömr 82Sene 720 <span style="background-color: transparent; color: #000000; display: block; font-family: Times New Roman; font-size: 19px; text-align: left; text-decoration: none; vertical-align: auto;">Bu belgeden anlaşılacağı üzere, Yûnus Emre, H. 648 (M. 1240-1) yılında doğmuş, 81 yıllık bir dünya hayatından sonra H. 720 (M. 1320-1) yılında ölmüştür. <span style="background-color: transparent; color: #000000; display: block; font-family: Times New Roman; font-size: 19px; text-align: left; text-decoration: none; vertical-align: auto;">Doğduğu yer konusundaki tartışmalar <span style="background-color: transparent; color: #0000ff; font-family: Times New Roman; font-size: 19px; text-align: left; vertical-align: auto;">__Eskişehir__ 'in <span style="background-color: transparent; color: #0000ff; font-family: Times New Roman; font-size: 19px; text-align: left; vertical-align: auto;">__Mihalıççık__ ilçesine bağlı Sarıköy ile <span style="background-color: transparent; color: #0000ff; font-family: Times New Roman; font-size: 19px; text-align: left; vertical-align: auto;">__Karaman__ üzerinde yoğunlaşmaktadır. Menakıpnâmelerle şiirlerinden çıkarılan bilgilere göre Babalılardan <span style="background-color: transparent; color: #0000ff; font-family: Times New Roman; font-size: 19px; text-align: left; vertical-align: auto;">__Taptuk Emre__ 'nin dervişidir. Hacı Bektaş-ı Veli ile ilgisi **<span style="background-color: transparent; color: #000000; font-family: Times New Roman; font-size: 19px; text-align: left; text-decoration: none; vertical-align: auto;">Vilayetname' **den kaynaklanmaktadır. Yine şiirlerinden tasavvuf yolunu seçtiği, iyi bir öğrenim gördüğü anlaşılmaktadır. Anadolu kentlerini dolaştığı, <span style="background-color: transparent; color: #0000ff; font-family: Times New Roman; font-size: 19px; text-align: left; vertical-align: auto;">__Azerbaycan__ ve <span style="background-color: transparent; color: #0000ff; font-family: Times New Roman; font-size: 19px; text-align: left; vertical-align: auto;">__Şam__ 'a gittiği, Mevlana'yla görüştüğü de bu bilgiler arasındadır. <span style="background-color: transparent; color: #000000; display: block; font-family: Times New Roman; font-size: 19px; text-align: left; text-decoration: none; vertical-align: auto;">İşlediği konularla Anadolu'da gelişen Türk edebiyatının en büyük adlarından sayılan Yûnus Emre, yalnız halk ve tekke şiirini değil, divan şiirini de etkiledi, yaşarlığını çağlar boyu sürdürdü. Hece ve aruzla yazdığı şiirlerinde sevgiyi temel aldı. Tasavvufla, İslam düşüncesiyle beslenen dizelerinde insanın kendisiyle, nesnelerle, Allah'la ilişkilerini işledi, ölüm, doğum, yaşama bağlılık, İlahi adalet, insan sevgisi gibi konuları ele aldı. Çağına hâkim olan düşünüş biçimini ve kültürü konuşulan dille, yalın akıcı bir söyleyişle dile getirdi; kendinden önce yetişmiş <span style="background-color: transparent; color: #0000ff; font-family: Times New Roman; font-size: 19px; text-align: left; vertical-align: auto;">__İran__ ozanlarının, çağdaşlarının yapıtlarında geçen kavramlara yeni bir öz, yeni bir deyiş kattı. Bu yanıyla tasavvuf düşüncesini, Alevi-Bektaşi inançlarını zenginleştirdi, kendi adına bağlanan tekke şiirinin Anadolu'daki ilk temsilcilerindendir. <span style="background-color: transparent; color: #000000; display: block; font-family: Times New Roman; font-size: 27px; text-align: left; text-decoration: none; vertical-align: auto;"><span class="mw-headline" style="background-color: transparent; color: #000000; font-family: Times New Roman; font-size: 27px; text-decoration: none; vertical-align: auto;">Fikrî ve Edebî Şahsiyeti <span style="background-color: transparent; color: #000000; display: block; font-family: Times New Roman; font-size: 19px; text-align: left; text-decoration: none; vertical-align: auto;">Yunus Emre, halk diliyle tasavvuf edebiyatının en büyük şairidir. Daha Orta Asya asırlarında Ahmed Yesevi ile başlayan halk tasavvuf şiiri; Türkistan, horasan ve Anadolu'da yüz yılı aşan bir işleniş çağından sonra, en üstün seviyesine Yunus Emre'de varmıştır. Yunus'un duygu ve düşünce alemini hazırlayan kültürün kaynağında İslam İmanı vardır. Bu iman, dünyanın üç kıtasında tecrübe görmüş ve her yeni nesle zeka ve irfan mirasları bırakmış bir milletin bağrında, kendi öz çevresini bulmuştur. Yunus'un bilgi ve düşünce aleminde, önce bu uzun, sabırlı ve sayısız hayat tecrübelerinden doğan irfan ışıldar. Onun yaradılış, varlık, yokluk, aşk ve Allah hakkında duygulu ve hummalı zihin yoruşları vardır ki aynı irfan kaynağından beslenir. <span style="background-color: transparent; color: #000000; display: block; font-family: Times New Roman; font-size: 19px; text-align: left; text-decoration: none; vertical-align: auto;">Yunus, insan olan herkese karşı; fakir, zengin, Hıristiyan ve Müslüman ayrımı yapmayan, engin sevgiyle bağlıdır. Ondaki insan sevgisi, insan'da Allah'tan bir parça, ondan gelip bedenlenmiş bir cevher bulunduğunu bilmesindendir. Yunus, işte bu parçanın bütününe yani Allah'a aşıktır. O'nu gönlünde bilmenin heyecanıyla vurgundur. Bu heyecanı, Musa Peygamber'in konuştuğu çoban kadar saf bir gönülle duyar; aynı saflıkla söyler. Yeryüzünde bir ömür boyu vatanından uzak kalmış bir insan hüznüyle Yunus'un Allah diyarına karşı sonsuz hasret duyması da bundandır. Yunus, ömrü boyunca böyle bir nostaljinin hummalarıyla yanmış, şiirlerine bu hummanın hareketini vermiştir. <span style="background-color: transparent; color: #000000; display: block; font-family: Times New Roman; font-size: 19px; text-align: left; text-decoration: none; vertical-align: auto;">Nihayet, bütün bu iç ve kafa hareketleriyle olgunlaşıp derinleşen, bazen coşkun, bazen rind ve her haliyle cana yakın bir derviş... Yunus Emre'nin şiirlerinden ve halk içine yayılan menkıbelerinden yükselerek yedi asır ötede canlanan simasını belli başlı çizgileri bunlardır. Yunus; duymuş, düşünmüş, inanmış ve bütün bu duyuş, düşünüş ve inanışlarını büyük bir sadelik ve kolaylıkla şiirleştirmeye muvaffak olmuştur. İslami taassubun, üzerinde durmaktan çekindiği birçok iman meseleleri ile cennet, cehennem, sırat ve benzeri gibi kavramlar, onun en zeki ve en hür düşüncelerine mevzu olmuştur. Şiirleri, eskilerin, sehl-i mümteni dedikleri, her dilin söyleyemeyeceği bir açıklık ve kolaylıkla terennüm edilmiştir. <span style="background-color: transparent; color: #000000; display: block; font-family: Times New Roman; font-size: 27px; text-align: left; text-decoration: none; vertical-align: auto;"><span class="mw-headline" style="background-color: transparent; color: #000000; font-family: Times New Roman; font-size: 27px; text-decoration: none; vertical-align: auto;">Türbesi <span style="background-color: transparent; color: #000000; display: block; font-family: Times New Roman; font-size: 19px; text-align: left; text-decoration: none; vertical-align: auto;"><span style="background-color: transparent; color: #000000; display: block; font-family: Times New Roman; font-size: 19px; text-align: left; text-decoration: none; vertical-align: auto; width: 202px;"><span style="background-color: transparent; color: #0000ff; font-family: Times New Roman; font-size: 19px; text-align: left; vertical-align: auto;"> <span style="background-color: transparent; color: #000000; display: block; font-family: Times New Roman; font-size: 19px; text-align: left; text-decoration: none; vertical-align: auto;"><span style="background-color: transparent; color: #0000ff; display: block; font-family: Times New Roman; font-size: 19px; text-align: left; vertical-align: auto;"> 200 TL banknotu üzerinde Yunus Emre portresi <span style="background-color: transparent; color: #000000; display: block; font-family: Times New Roman; font-size: 19px; text-align: left; text-decoration: none; vertical-align: auto;">Yunus Emre'nin mezarı olduğu iddia edilen pek çok mezar ve <span style="background-color: transparent; color: #0000ff; font-family: Times New Roman; font-size: 19px; text-align: left; vertical-align: auto;">__türbe__ vardır. Bunlar; <span style="background-color: transparent; color: #0000ff; font-family: Times New Roman; font-size: 19px; text-align: left; vertical-align: auto;">__Eskişehir__ 'in Mihalıççık ilçesine bağlı Sarıköy; <span style="background-color: transparent; color: #0000ff; font-family: Times New Roman; font-size: 19px; text-align: left; vertical-align: auto;">__Karaman__ 'da Yunus Emre Camii avlusu; <span style="background-color: transparent; color: #0000ff; font-family: Times New Roman; font-size: 19px; text-align: left; vertical-align: auto;">__Bursa__ ; <span style="background-color: transparent; color: #0000ff; font-family: Times New Roman; font-size: 19px; text-align: left; vertical-align: auto;">__Aksaray__ ili <span style="background-color: transparent; color: #0000ff; font-family: Times New Roman; font-size: 19px; text-align: left; vertical-align: auto;">__Ortaköy__ ilçesi'nde; <span style="background-color: transparent; color: #0000ff; font-family: Times New Roman; font-size: 19px; text-align: left; vertical-align: auto;">__Ünye__ ; <span style="background-color: transparent; color: #0000ff; font-family: Times New Roman; font-size: 19px; text-align: left; vertical-align: auto;">__Kula__ 'da Emre köyü; <span style="background-color: transparent; color: #0000ff; font-family: Times New Roman; font-size: 19px; text-align: left; vertical-align: auto;">__Erzurum__, Tuzcu(Dutçu) köyü; <span style="background-color: transparent; color: #0000ff; font-family: Times New Roman; font-size: 19px; text-align: left; vertical-align: auto;">__Isparta__ 'nın Gönen ilçesi; <span style="background-color: transparent; color: #0000ff; font-family: Times New Roman; font-size: 19px; text-align: left; vertical-align: auto;">__Afyon__ 'un Sandıklı ilçesi; <span style="background-color: transparent; color: #0000ff; font-family: Times New Roman; font-size: 19px; text-align: left; vertical-align: auto;">__Sivas__ yakınında bir yol üstü. Ayrıca <span style="background-color: transparent; color: #0000ff; font-family: Times New Roman; font-size: 19px; text-align: left; vertical-align: auto;">__Tokat__ 'ın <span style="background-color: transparent; color: #0000ff; font-family: Times New Roman; font-size: 19px; text-align: left; vertical-align: auto;">__Niksar__ ilçesinde de bulunmaktadır. <span style="background-color: transparent; color: #000000; display: block; font-family: Times New Roman; font-size: 19px; text-align: left; text-decoration: none; vertical-align: auto;">Ayrıca, mutasavvıf <span style="background-color: transparent; color: #0000ff; font-family: Times New Roman; font-size: 19px; text-align: left; vertical-align: auto;">__Niyazi Mısri__ de Yunus Emre'nin mezarının (veya makamının) <span style="background-color: transparent; color: #0000ff; font-family: Times New Roman; font-size: 19px; text-align: left; vertical-align: auto;">__Limni Adası__ 'nda bulunduğunu ifade etmiştir. Bunlar arasında bilim adamlarınca tartışma, <span style="background-color: transparent; color: #0000ff; font-family: Times New Roman; font-size: 19px; text-align: left; vertical-align: auto;">__Karaman__ ve <span style="background-color: transparent; color: #0000ff; font-family: Times New Roman; font-size: 19px; text-align: left; vertical-align: auto;">__Eskişehir__ 'deki türbeler üzerine yoğunlaşmışsa da, <span style="background-color: transparent; color: #0000ff; font-family: Times New Roman; font-size: 19px; text-align: left; vertical-align: auto;">__Hacı Bektaş-ı Veli__ ile ilgili menkıbe düşünüldüğünde Eskişehir Sarıköydeki türbenin asıl Yunus Emre türbesi olduğu düşünülebilir... <span style="background-color: transparent; color: #000000; display: block; font-family: Times New Roman; font-size: 27px; text-align: left; text-decoration: none; vertical-align: auto;"><span class="mw-headline" style="background-color: transparent; color: #000000; font-family: Times New Roman; font-size: 27px; text-decoration: none; vertical-align: auto;">Eserleri <span style="background-color: transparent; color: #000000; display: block; font-family: Times New Roman; font-size: 21px; text-align: left; text-decoration: none; vertical-align: auto;"><span class="mw-headline" style="background-color: transparent; color: #000000; font-family: Times New Roman; font-size: 21px; text-decoration: none; vertical-align: auto;">Divan  <span style="background-color: transparent; color: #000000; display: block; font-family: Times New Roman; font-size: 19px; text-align: left; text-decoration: none; vertical-align: auto;">Yunus Emre'nin <span style="background-color: transparent; color: #0000ff; font-family: Times New Roman; font-size: 19px; text-align: left; vertical-align: auto;">__şiirleri__ bu <span style="background-color: transparent; color: #0000ff; font-family: Times New Roman; font-size: 19px; text-align: left; vertical-align: auto;">__Divanda__ toplanmıştır. <span style="background-color: transparent; color: #0000ff; font-family: Times New Roman; font-size: 19px; text-align: left; vertical-align: auto;">__Şiirler aruz ölçüsüyle__ ve <span style="background-color: transparent; color: #0000ff; font-family: Times New Roman; font-size: 19px; text-align: left; vertical-align: auto;">__hece ölçüsüyle__ yazılmıştır. Ayrıca Fatih nüsnası, Nuruosmaniye nüsnası, Yahya Efendi nüshası, Kahraman nüshası, Balıkesir nüshası, Niyazi Mısrî nüshası, Bursa nüshası diye 7 ye ayrılır. <span style="background-color: transparent; color: #000000; display: block; font-family: Times New Roman; font-size: 21px; text-align: left; text-decoration: none; vertical-align: auto;"><span class="mw-headline" style="background-color: transparent; color: #000000; font-family: Times New Roman; font-size: 21px; text-decoration: none; vertical-align: auto;">Risaletü'n - Nushiyye <span style="background-color: transparent; color: #000000; display: block; font-family: Times New Roman; font-size: 19px; text-align: left; text-decoration: none; vertical-align: auto;"><span style="background-color: transparent; color: #0000ff; font-family: Times New Roman; font-size: 19px; text-align: left; vertical-align: auto;">__1307__ 'de yazıldığı sanılmaktadır. Eser, <span style="background-color: transparent; color: #0000ff; font-family: Times New Roman; font-size: 19px; text-align: left; vertical-align: auto;">__mesnevi__ tarzında yazılmıştır ve 573 <span style="background-color: transparent; color: #0000ff; font-family: Times New Roman; font-size: 19px; text-align: left; vertical-align: auto;">__beyitten__ oluşmaktadır. Eser; <span style="background-color: transparent; color: #0000ff; font-family: Times New Roman; font-size: 19px; text-align: left; vertical-align: auto;">__dinî__, <span style="background-color: transparent; color: #0000ff; font-family: Times New Roman; font-size: 19px; text-align: left; vertical-align: auto;">__tasavvufî__ , <span style="background-color: transparent; color: #0000ff; font-family: Times New Roman; font-size: 19px; text-align: left; vertical-align: auto;">__ahlakî__ bir kitaptır. "Öğütler kitabı" anlamına gelmektedir. <span style="background-color: transparent; color: #000000; display: block; font-family: Times New Roman; font-size: 19px; text-align: left; text-decoration: none; vertical-align: auto;">media type="youtube" key="RkzBQpqX_5M" height="349" width="425" <span style="background-color: transparent; color: #000000; display: block; font-family: Times New Roman; font-size: 19px; text-align: left; text-decoration: none; vertical-align: auto;">Büşra Onur- Sosyal bilgiler öğretmenliği-2010010403011

<span style="background-color: transparent; color: #000000; display: block; font-family: Times New Roman; font-size: 19px; text-align: left; text-decoration: none; vertical-align: auto;">media type="custom" key="9537602"

<span style="background-color: transparent; color: #000000; display: block; font-family: Times New Roman; font-size: 19px; text-align: left; text-decoration: none; vertical-align: auto;">media type="custom" key="9537612"

<span style="background-color: transparent; color: #000000; display: block; font-family: Times New Roman; font-size: 19px; text-align: left; text-decoration: none; vertical-align: auto;">media type="custom" key="9537618" <span style="background-color: transparent; color: #000000; display: block; font-family: Times New Roman; font-size: 19px; text-align: left; text-decoration: none; vertical-align: auto;">Kaynakça: [] Gooogle görseller